You are currently viewing ฝังเข็มลดความอ้วน ได้จริงหรือ?

ฝังเข็มลดความอ้วน ได้จริงหรือ?

ยิ่งอ้วนมาก ยิ่งมีโอกาสเสียชีวิตได้‼️

❓โรคอ้วนเป็นภาวะที่น้ำหนักตัวมากกว่าปกติ กำหนดโดยเกณฑ์ดัชนีมวลกาย(BMI) และ ร่างกายมีการสะสมไขมันมากเกินกว่าที่จะเผาผลาญได้

✨ด้วยวิถีการใช้ชีวิตของคนในยุคปัจจุบันทำให้คนเป็นโรคอ้วนกันมากขึ้น จากสถิติขององค์การอนามัยโลก กล่าวว่า คนไทยเกือบหนึ่งในสามเป็นโรคอ้วน ซึ่งถือเป็นอันดับสองของอาเซียน รองจากมาเลเซียเลยทีเดียว  โดยสิ่งที่น่ากลัวของโรคอ้วนไม่ใช่เพียงแค่ความไม่มั่นใจในความสวยงาม และบุคลิกภาพเท่านั้น แต่คือโรคแทรกซ้อนหรือโรคเรื้อรังที่ตามมาหลังจากเป็นโรคอ้วน ซึ่งเกิดจากการสะสมพลังงานในรูปไขมันตามอวัยวะต่างๆ ทำให้มีโอกาสเสียชีวิตได้

❓ค่า BMI คืออะไร เท่าไหร่จึงเรียกว่าโรคอ้วน

BMI ย่อมาจาก Body Mass Index หรือ ดัชนีมวลกาย ค่าBMI หาได้จาก น้ำหนักตัว (kg) หารด้วยส่วนสูง (m) ยกกำลังสอง

  • คนปกติมีค่า BMI 18.5 – 22.9 kg/m2
  • น้ำหนักเกิน มีค่า BMI 23.0 – 24.9 kg/m2
  • โรคอ้วน มีค่า BMI > 25 kg/m2

ภาวะแทรกซ้อนของโรคอ้วน

📍 โรคกระดูกและข้อ เช่น ข้อเข่าเสื่อมก่อนวัย เนื่องจากต้องรองรับน้ำหนักที่มากเกินไป

📍โรคหัวใจ เข่น กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด

📍โรคหลอดเลือดสมอง อัมพฤต อัมพาต

📍 โรคเบาหวาน เนื่องจากความผิดปกติของฮอร์โมนและเมตาบอลิค

📍อาการหยุดหายใจขณะหลับ นอนกรน

📍ไขมันพอกตับ นิ่วในถุงน้ำดี

📍ประจำเดือนผิดปกติ ถุงน้ำในรังไข่

สาเหตุการเกิดโรคอ้วนแบ่งออกเป็น 2 สาเหตุหลักๆ

  1. ปัจจัยภายนอก เช่น รับประทานอาหารจำพวกไขมัน แป้ง และน้ำตาลมากจนเกินไป , รับประทานอาหารไม่เป็นเวลา ชอบกินจุบจิบระหว่างวัน , ระหว่างวันไม่ค่อยมีการขยับร่างกาย
  2. ปัจจัยภายใน เช่น กรรมพันธุ์ , เบาหวาน , ความดันสูง , ภาวะเครียด , ความผิดปกติของต่อมไร้ท่อ , การรับประทานยาบางชนิด , อายุที่มากขึ้น

☯️ ซึ่งการแพทย์แผนจีน มองว่า โรคอ้วนส่วนมากมักเกิดจาก กระเพาะอาหารและลำไส้ใหญ่ร้อน , ชี่ตับติดขัด , ม้ามและไตหยางพร่อง ทำให้ไม่สามารถขับเคลื่อนสารน้ำได้  เกิดเสมหะชื้นอุดกั้น สะสมในร่างกาย จึงทำให้มีรูปร่างอ้วนใหญ่

โรคอ้วนมีกี่ประเภท

แบ่งออกได้เป็น 2 ประเภทหลัก คือ

1. โรคอ้วนแบบลงพุง (Central Obesity):  ไขมันสะสมส่วนใหญ่บริเวณช่องท้องและอวัยวะภายใน เช่น ตับ ไต ลำไส้ และกระเพาะอาหาร เป็นต้น

2. โรคอ้วนแบบกระจายทั่วร่างกาย (Generalized Obesity):  ไขมันสะสมทั่วร่างกายมากกว่าปกติ  ไม่จำเพาะเจาะจงบริเวณใดบริเวณหนึ่ง

☯️ การแยกกลุ่มอาการตามหลักการแพทย์แผนจีน

การวินิจฉัยโรคอ้วนตามหลักการแพทย์แผนจีน แบ่งได้เป็นกลุ่มอาการหลักๆ ดังนี้

1. กลุ่มอาการพร่องม้ามและความชื้นคั่ง :  ผู้ป่วยมักมีลักษณะรูปร่างอวบอ้วน  รู้สึกหนักตามแขนขา อ่อนเพลีย  เบื่ออาหาร  ท้องอืด แน่นท้อง  ถ่ายเหลว  ลิ้นซีด  ฝ้าลิ้นบางเหนียว 

2. กลุ่มอาการพร่องม้ามและไต :  ผู้ป่วยมีลักษณะอวบอ้วนคล้ายบวมน้ำ  เหนื่อยง่าย  หายใจหอบ  เวียนศีรษะ  ขี้หนาว  เบื่ออาหาร  ปวดเอว  ปวดเข่า  มักถ่ายเหลวหรือท้องเสียตอนเช้า  ลิ้นซีด  ฝ้าลิ้นบางขาว

3. กลุ่มอาการความร้อนและความชื้นคั่งในกระเพาะอาหาร :  ผู้ป่วยมีรูปร่างใหญ่อ้วน  ชอบรับประทานอาหารรสหวานมัน  หิวบ่อย  ปากแห้ง  ปากเหม็น  ท้องผูก  ลิ้นแดง  ฝ้าลิ้นเหลืองเหนียว

4. กลุ่มอาการชี่ติดขัดและเลือดคั่ง : ผู้ป่วยมีรูปร่างอ้วน  รู้สึกตึงแน่นบริเวณชายโครงทั้ง 2 ข้าง  แน่นท้อง  หงุดหงิดง่าย  ปากแห้ง  เวียนศีรษะ  นอนไม่หลับ  ฝันร้าย  ประจำเดือนผิดปกติหรือขาด  ลิ้นคล้ำ

การฝังเข็มรักษาโรคอ้วนได้จริงหรือ❓

การฝังเข็มอาจใช้เป็นส่วนหนึ่งของแผนดูแลน้ำหนัก โดยพิจารณาร่วมกับอาหาร การเคลื่อนไหว การนอน ความเครียด และโรคประจำตัว การตอบสนองแตกต่างกันในแต่ละคน ไม่ควรอธิบายว่าเป็นการเผาผลาญไขมันโดยตรงหรือควบคุมผลตรวจน้ำตาลและไขมันในเลือดแทนการรักษาตามแพทย์ผู้ดูแล

💡ฝังเข็มช่วยอะไร

  • เสริมสร้างประสิทธิภาพการทำงานของตับและไต
  • ใช้เป็นส่วนหนึ่งของแผนดูแลน้ำหนักร่วมกับอาหารและการเคลื่อนไหว โดยติดตามการตอบสนองเป็นรายบุคคล
  • ผู้ที่มีเบาหวาน ไขมันในเลือดสูง หรือโรคประจำตัว ควรดูแลร่วมกับการรักษาตามแพทย์ผู้ดูแล
  • พิจารณาปัจจัยสุขภาพและโรคประจำตัวที่เกี่ยวข้องกับน้ำหนักร่วมกับแพทย์ผู้ดูแล ไม่ใช้ฝังเข็มแทนการประเมินหรือรักษาความผิดปกติของฮอร์โมน
  • ระบบขับถ่ายทำงานได้อย่างมีประสิทธิ์ภาพมากยิ่งขึ้น ทำให้การขับถ่ายดีขึ้น
  • อิ่มง่าย ไม่หิวบ่อย ลดความอยากกินจุบจิบ

งานวิจัยเรื่องการฝังเข็มกระตุ้นไฟฟ้าสำหรับภาวะอ้วนลงพุง

🇨🇳 งานวิจัยจากประเทศจีน

การทดลองแบบสุ่มในผู้มีภาวะอ้วนลงพุง 68 คน พบว่าการฝังเข็มกระตุ้นไฟฟ้าร่วมกับการปรับพฤติกรรมช่วยลดรอบเอวได้มากกว่าการฝังเข็มกระตุ้นไฟฟ้าหลอกร่วมกับการปรับพฤติกรรมอย่างมีนัยสำคัญ หลังรักษา 8 สัปดาห์ ผลต่างของการลดรอบเอวระหว่างกลุ่มเท่ากับ 7.38 เซนติเมตร และยังพบความแตกต่างเมื่อประเมินในสัปดาห์ที่ 32 ผลนี้สนับสนุนบทบาทของการฝังเข็มกระตุ้นไฟฟ้าร่วมกับการดูแลอาหารและกิจกรรมทางกาย โดยเป็นการศึกษาขนาดเล็กจากโรงพยาบาลแห่งเดียว

อ่านงานวิจัยต้นฉบับ

⚠️การป้องกันไม่ให้น้ำหนักเกิน

* ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ 45-60นาทีต่อวัน

* รับประทานอาหารตามหลักโภชนาการ

* ตรวจสอบน้ำหนักตัวเป็นประจำ

* ควบคุมพฤติกรรมให้ทำอย่างสม่ำเสมอ

            การฝังเข็มอาจใช้เป็นส่วนหนึ่งของแผนดูแลน้ำหนัก โดยประเมินอาการและปัจจัยสุขภาพร่วมกับพฤติกรรมการกิน การเคลื่อนไหว การนอน และความเครียด ทั้งนี้ผลลัพธ์แตกต่างกันในแต่ละบุคคล แต่การลดความอ้วนที่ดีนั้นควรทำการฝังเข็มควบคู่กับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของตนเอง ทั้งการรับประทานอาหารที่ดี ออกกำลังกายอย่างเหมาะสม และการพักผ่อนอย่างเพียงพอจึงจะเกิดผลลัพธ์ที่เหมาะสมกับแต่ละบุคคล

คำถามที่พบบ่อย

ก่อนเริ่มดูแลน้ำหนัก แพทย์ควรประเมินปัจจัยอะไรบ้าง?

ควรประเมินเป้าหมาย อาหาร การเคลื่อนไหว การนอน โรคประจำตัว และยาที่ใช้ ร่วมกับอาการโดยรวม ตามแนวคิดแพทย์แผนจีน แพทย์อาจพิจารณารูปแบบความไม่สมดุล เช่น ม้ามพร่อง ความชื้นสะสม หรือชี่ติดขัด ไม่ใช้คำว่าความชื้นแทนไขมันหรือความผิดปกติของเมแทบอลิซึมทางชีวการแพทย์โดยตรง

ควรติดตามข้อมูลอะไรนอกจากตัวเลขน้ำหนักบนเครื่องชั่ง?

ติดตามพฤติกรรมการกิน การเคลื่อนไหว การนอน ความหิว และอาการที่เป็นเป้าหมายร่วมกับน้ำหนัก ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้แพทย์และผู้รับบริการทบทวนแผนได้ชัดขึ้น การเปลี่ยนแปลงของน้ำหนักและระยะเวลาในการดูแลแตกต่างกันในแต่ละบุคคล แพทย์จะประเมินความคืบหน้าและปรับแผนให้เหมาะสม

การดูแลด้วยฝังเข็มควรวางร่วมกับอาหารและการเคลื่อนไหวอย่างไร?

ควรวางเป็นส่วนหนึ่งของแผนดูแลน้ำหนักที่มีอาหารและการเคลื่อนไหวเหมาะกับสุขภาพและชีวิตประจำวัน การฝังเข็มไม่ควรถูกอธิบายว่าเผาผลาญไขมันโดยตรงหรือแทนการปรับพฤติกรรมได้ หากมีโรคประจำตัวหรือข้อจำกัด ควรประสานแผนกับแพทย์ผู้ดูแล

หากน้ำหนักหรืออาการไม่เปลี่ยนแปลง ควรทบทวนแผนการดูแลอย่างไร?

ควรนำข้อมูลที่ติดตามมาทบทวนกับแพทย์ โดยดูทั้งเป้าหมาย พฤติกรรม โรคประจำตัว ยา และการตอบสนอง ไม่เพิ่มจำนวนครั้งโดยอัตโนมัติเพียงเพราะน้ำหนักยังไม่ลด แผนอาจต้องปรับหรือประเมินเพิ่มเติมตามเหตุที่พบ

ฝังเข็มเพื่อดูแลน้ำหนักต้องทำกี่ครั้ง?

จำนวนครั้งขึ้นกับเป้าหมาย อาการร่วม ระยะเวลาที่เป็น และการตอบสนองของแต่ละคน แพทย์ควรอธิบายวิธีติดตามและทบทวนแผนให้เข้าใจ ไม่ใช้จำนวนครั้งหรือผลลดน้ำหนักตายตัวที่ยังไม่ได้รับการยืนยัน

ใช้ยาประจำอยู่ สามารถพิจารณาฝังเข็มร่วมกับการดูแลน้ำหนักได้ไหม?

ให้แจ้งแพทย์ถึงยาและอาหารเสริมทั้งหมดเพื่อประเมินความเหมาะสมของการดูแล ไม่ควรเหมารวมว่าฝังเข็มเพียงอย่างเดียวมีปฏิกิริยาระหว่างยาทั่วไป หากมีการสั่งยาจีน ต้องประเมินปฏิกิริยาระหว่างสมุนไพรกับยาและอาหารเสริมเพิ่มเติม และไม่หยุดหรือปรับยาประจำเอง

“อยากลดความอ้วน ลดไขมัน พบแพทย์จีนเจินฟู่”

เจินฟู่คลินิก โดยแพทย์แผนจีน รักษาโรคด้วยการฝังเข็ม ครอบแก้ว ยาจีน

ติดต่อเจินฟู่คลินิก

ผู้เขียน: ดร.พจ. เยาวเกียรติ เยาวพันธุ์กุล

คุณวุฒิ: ปริญญาเอก สาขาโรคไต เบาหวาน และต่อมไร้ท่อ

เลือกสาขาใกล้คุณ

เลือกสาขาที่สะดวกเพื่อดูข้อมูลแพทย์ เวลาให้บริการ การเดินทาง และช่องทางนัดหมาย

ใส่ความเห็น